«پایگاه ۸۱» (Site 81)، یک مرکز فرماندهی اطلاعاتی حیاتی ارتش اسرائیل (IDF) است که با همکاری مستقیم ارتش آمریکا آمریکا ساخته شده و حالا شواهد نشان میدهد این مرکز محرمانه در پناهگاهی زیرزمینی در مرکز تلآویو پنهان شده بود.
به گزارش خبرگزاری گریزون[1] در ۱۳ ژوئن (۲۴ خرداد)، هنگامی که ایران با موشکهای بالستیکی اهدافی سری را در قلب تلآویو هدف قرار داد، مقامات اسرائیلی بلافاصله منطقه را محاصره کردند تا از فیلمبرداری خبرنگاران از خسارات جلوگیری کنند. تری یینگست (Trey Yingst) از شبکه فاکسنیوز اما گزارش بسیار کوتاهی از صحنه اصابت ارائه کرد. او آن شب به محل «کریا» (HaKirya) — مقر وزارت دفاع اسرائیل — و مرکز آزریلی (Azrieli Center) نزدیک شد، اما تنها چند ثانیه بعد، افسران پلیس اسرائیلی بهصورت خشن او را از جایی که ایستاده بود — درست در شمال پل کریا و در سمت غربی خیابان مناحم بگین — دور کردند.
همان روز، موشکهای ایرانی برج شمالی مجتمع مسکونی داوینچی را هدف قرار دادند که موقعیت آن در حدود ۵۵۰ متری جنوبغربی محل ایستادن یینگست قرار دارد. بررسیها نشان میدهد که این ساختمان دقیقاً در جنوب برجهای نیروی هوایی اسرائیل، معروف به «کاناریت[2][3]» (Canarit / Kannarit)، و درست بالای یک پناهگاه زیرزمینی اطلاعاتی نظامی واقع شده است که بهصورت مشترک توسط نیروهای مسلح آمریکا و اسرائیل اداره میشود. بر اساس تحلیل ایمیلهای لو رفته، اسناد عمومی و گزارش رسانههای اسرائیلی، این مکان محل یک مرکز اطلاعاتی بسیار محرمانه است که بهدلیل محافظت الکترومغناطیسیاش، با نام «پایگاه ۸۱» (Site 81) شناخته میشود.
اسرائیل بهطور فعالانه اطلاعات مربوط به تأسیسات نظامی و اطلاعاتی خود در مناطق شهری را سانسور میکند، در حالی که همزمان متهمان خود را به «استفاده از سپر انسانی» متهم میکند؛ یعنی استفاده از جمعیت غیرنظامی برای محافظت از اهداف نظامی، که بر اساس حقوق بینالملل بشردوستانه ممنوع است. هرچند وجود یک پروژه ارتش آمریکا برای گسترش «پایگاه ۸۱» به یک تأسیسات ۶۰۰۰ مترمربعی[4] از سالهای حدود ۲۰۱۳ [5]و بر اساس اسناد دولتی بهطور گسترده گزارش شده بود، اما مکان دقیق آن تاکنون ناشناخته باقی مانده بود.
تحلیل تصویری که در سال 2013 توسط تیم مهندسی ارتش آمریکا منتشر شده است نشان میدهد که آنها در حال آزمایش «پایگاه آزمایشی زیرزمینی» برای ساخت پایگاه 81 در محل کنونی برجهای داوینچی بودند.
با استناد به عکسی که از خارج از پایگاه ۸۱ گرفته شده، اکنون به طور دقیق میتوان گفت این پایگاه در محوطه مجتمع مسکونی داوینچی قرار گرفته است. مجتمعی که به گزارش هاآرتص یکی از ساکنان، آن را «سپر انسانی مقر فرماندهی نظامی اسرائیل» معرفی میکند[6].
همچنین، ایمیلهای لو رفته از یکی از رؤسای سابق ستاد کل ارتش اسرائیل (گابی اشکنازی) نشان میدهد که «پایگاه ۸۱» یک حلقه کلیدی در سیستم فرماندهی و کنترل محسوب میشود. روزنامه جروزالم پست[7] گزارش داد که موشک ایرانی که به برجهای داوینچی اصابت کرد، «فقط چند قدم با دفتر نتانیاهو فاصله داشت» که در آن زمان با نام «ساختمان ۲۲» شناخته میشد. دفتر نخستوزیر اسرائیل تنها چند هفته پس از جنگ ۱۲ روزه سال ۲۰۲۵ بین اسرائیل و ایران، وارد مرحله بازسازی شد و شایعاتی مبنی بر آسیب دیدن آن در این حمله وجود دارد.
ارتش اسرائیل مرکز فرماندهی زیرزمینی بزرگتری در کریا ساخته که با نام «قلعه صهیون» (Fortress of Zion) شناخته میشود و بر پایه یک مرکز فرماندهی قدیمیتر به نام «چاله» (The Pit) گسترش یافته است[8]. با توجه به نزدیکی زمانی، مکانی و عملکردی این مراکز، احتمالاً «چاله» به «پایگاه ۸۱» متصل بوده است. خبرنگاران روزنامههای اسرائیل هیوم و نیویورک تایمز[9] از «قلعه صهیون» دیدن کردهاند، اما هرگز مکان دقیق آن یا ورودیاش را فاش نکردهاند.
نقشه اصابتهای احتمالی براثر حملات موشکی ایران در تاریخ 13 ژوئن (24 خرداد) در منطقه کریا تلآویو. نقاط قرمز محل اصابت است.
شناسایی موقعیت پایگاه ۸۱
با وجود لغو قانون آمریکا که انتشار تصاویر ماهوارهای از اهداف استراتژیک اسرائیل را ممنوع میکرد، گوگل مپ همچنان تصاویر ماهوارهای حاوی هرگونه اشاره به اطلاعات حساس نظامی اسرائیل را محو نگه میدارد. در بخشی از خیابان لئوناردو داوینچی که دقیقاً روبروی برجهای داوینچی قرار دارد، گوگل سانسور خود را یک گام فراتر برده و از ارائه تصاویر «نمای خیابانی» (Street View) از این مکان خودداری کرده است.[10]
همچنین، سرویس نقشهیابی روسی «یاندکس» (Yandex) نیز منطقه شرقی خیابان لئوناردو داوینچی و غربی مرکز آزریلی را سانسور کرده و هم تصاویر ماهوارهای و هم فرادادههای (metadata) مربوط به برجهای داوینچی را کاملاً مسدود کرده است[11].
اما با بررسی عکسی که نیروی مهندسی ارتش آمریکا (U.S. Army Corps of Engineers) در سال ۲۰۱۳ در حین بررسی آزمایش سنجش خوردگی بتن و ورقهای فولاد و گالوانیزه سازه[12] منتشر کرد، میتوان بهطور دقیق این پایگاه را در محل کنونی برجهای مسکونی داوینچی شناسایی کرد. محل این پایگاه در محوطه مجتمع مسکونی و در جنوب 2 برج مسکونی نیرو هوایی (کناریت) است. برطبق وبسایت این 2 برج که توسط شرکت ساختمانی اسرائیلی دانیا سبوس (Danya Cebus) منتشر شده، این برجها برای «مراکز فرماندهی نیروی هوایی» ساخته شده. همچنین، شرکت اسرائیلی «آلومِشِت» (Alumeshet) که در ساخت پوستههای آلومینیومی ساختمانها فعالیت دارد، کار خود را روی این برجها در سال ۲۰۰۲ شامل «نصب سیستمی برای کاهش اثر انفجار و تضمین حداکثر امنیت» اعلام کرده است.
روزنامه هآرتز[13] وجود گزارش نیروی مهندسی ارتش آمریکا را گزارش کرده و نتیجه گرفته که «پایگاه ۸۱» در جایی از مرکز تلآویو قرار دارد. بررسی دقیقتر یکی از عکسهای این گزارش نشان میدهد که آن تصویر تقریباً ۶۰ متر شمال خیابان الیعازر کاپلان (Eliezer Kaplan St.) و در سمت شرقی خیابان لئوناردو داوینچی، در گوشه جنوبغربی کریا گرفته شده است.
تقاطع خیابان الیعازار کاپلان و خیابان لئوناردو داوینچی در تصویر 2019 گوگل مپ. این تنها تصویر واضح از محوطه پایگاه است که توسط گوگل ارائه شده.
در این عکس، سطح شرقی برج ۲۹ طبقه «دنیل فریش» (Daniel Frisch Tower) بخش بزرگی از پسزمینه را پر کرده است. این تصویر دو کارگاه ساختمانی را نشان میدهد که قرار بود به زیرزمین پایگاه ۸۱ منتقل شوند. این برج تقریباً ۱۶۰ متر شمالغربی محل عکاس قرار دارد و درختان پارک «گری پنسر» (Gerry Pencer Park) بخشی از پایه آن را پنهان کردهاند. همچنین، نوک برج «لندن مینیاستورز» (London Ministores Tower) نیز درست در سمت راست تصویر دیده میشود.
ویژگیهای دیدهشده در عکس مهندسان ارتش آمریکا دقیقاً با تصویری که در فوریه ۲۰۱۹ در گوگل مپ از گوشه جنوبغربی تقاطع خیابانهای الیعازر کاپلان (Eliezer Kaplan St.) و لئوناردو داوینچی منتشر شده، همخوانی دارد. این تصویر نیز شامل همان پنج لوله منحنیشکل ویژه است که به برج کَنّاریت، دقیقاً بالای سیمخار، متصل شدهاند.
مقایسه دو تصویر 2013 و 2019 – مشابهات پنج خط لوله متصل شده به سمت جنوبی برج کناریت؛ تصویر گوگل مپ در سمت چپ و تصویر مهندسان ارتش آمریکا در سمت راست.
کریا و سپرهای انسانی
گزارش مفصلی از شبکه فرانس ۲۴[14] درباره سانسور اسرائیل بر پوشش خرابیهای ناشی از حمله ایران نشان داد که احتمالاً گزارشها درباره اصابت به برجهای ۴۲ طبقه داوینچی [15]بهطور عمدی به تأخیر افتاده است و اعلام کرد: «واضح است سانسور در کار است.» این خبرگزاری همچنین اشاره کرد که «روزنامه اسرائیلی هآرتص تا ۲۹ ژوئن یعنی دو هفته کامل پس از حمله منتظر ماند تا در یک مقاله به این حمله اشاره کند، در حالی که تصاویر آن از قبل در فضای آنلاین منتشر شده بود».
در گزارش هاآرتص، هفتهها پس از حادثه، یکی از ساکنان هنگام گفتوگو با رسانههای اسرائیلی یادآور شد که دوستش در یک مکالمه از او پرسیده بود: «برادر، نمیفهمی که آنها مجوز ساخت این همه برج را فقط برای محافظت از کریا دادهاند؟»
مستاجر یکی از واحدهای این برج به هاآرتص گفته است: «امروز فهمیدم که من هر ماه ۱۲ هزار شکل (معادل ۳۶۵۰ دلار آمریکا) پرداخت میکنم تا کریا را محافظت کنم.»
شناسایی موقعیت عکس پایگاه ۸۱ نشان میدهد که برجهای داوینچی نیز در حال محافظت از این پایگاه اطلاعاتی زیرزمینی محرمانه هستند. این پناهگاه ظاهراً کمتر از ۱۰۰ متر با یک زمین بازی کودکان فاصله دارد و در کنار یک مرکز تجمع[16] قرار گرفته که در ژوئیه ۲۰۲۳ در طبقات همکف برجها افتتاح شد. اسرائیل با قرار دادن برخی از حساسترین تأسیسات نظامی خود در قلب یک منطقه مسکونی، به همان روش «سپر انسانی» روی آورده است که معمولاً فلسطینیان را به استفاده از آن متهم میکند.
تصویری از پارک گری پنسر در منطقه کریا تلآویو، در نقطه غربی موقعیت احتمالی پایگاه 81 (تاریخ عکس اکتبر 2021 منبع کاربری در گوگل مپ)
بسیاری از شرکتهایی که در مجتمع تجاری داوینچی حضور دارند نیز ارتباط تنگاتنگی با نهادهای اطلاعاتی دراند. بهطور مثال شرکت اسرائیلی «AI21 Labs» که در حوزه هوش مصنوعی تولیدی فعالیت میکند و توسط کهنهسربازان یگان فناوری ارتش (بهویژه یگان ۸۲۰۰) تأسیس شده نیز در طبقات چهارم و پنجم ساختمان اداری داوینچی مستقر است. این شرکت امسال اعتراف کرد[17] که کارمندانش در توسعه یک ابزار هوش مصنوعی نظامی مشابه چتجیپیتی (ChatGPT) برای هدفقراردادن فلسطینیان مشارکت داشتهاند[18]. این شرکت همچنین در پایان سال ۲۰۲۳ همکاریهایی با دانشگاه استنفورد (Stanford University) داشته است[19].
عکس تبلیغاتی مجتم داوینچی منتشرشده در گروه اسرائیل کانادا، برجهای کناریت نیرو هوایی اسرائیل در سمت چپ تصویر حضور دارند و یکی از مقرهای اصلی ارتش اسرائیل در سمت راست تصویر واقع شده.
ساخت برجها با سرمایه آمریکایی-اسرائیلی
در همسایگی مجموعه داوینچی، برجهای «کناریت» توسط شرکت بزرگ ساختوساز اسرائیلی «دانیا سِبوس» (Danya Cebus) ساخته شدهاند که گفته این پروژه در چارچوب مشارکتی با شرکت دیگری به نام «سولِل بونِه» (Solel Boneh) انجام شده است[20]. این شرکت خود زیرمجموعه شرکت شیکون و بینوی» (Shikun & Binui) است که سهام اصلی آن در نیمه سال ۲۰۱۸ از «شاری آریسون» (Shari Arison) که پیشتر ثروتمندترین زن اسرائیل محسوب میشد[21]، به «نتانل اچ سِیدُف» (Netanal H. “Naty” Saidoff) منتقل شد[22] که یک یک سرمایهگذار املاک و مستغلات مستقر در لسآنجلس است.
سِیدُف نظارت بر چندین بنیاد غیرانتفاعی وابسته به دولت اسرائیل در منطقه لسآنجلس را بر عهده داشته، از جمله ریاست شورای اسرائیلی-آمریکایی (IAC) که گرایش لیکودی دارد، و همچنین حمایت مالی از برنامه حقوقی گروه آموزشی طرفدار اسرائیل «استند ویذ آس» (StandWithUs).
«ساگی بالاشا» (Sagi Balasha)، عضو هیئت مدیره شیکون و بینوی که همکار سِیدُف است، نخستین مدیرعامل شورای اسرائیلی-آمریکایی (IAC) و مدیر طرح کنسرتهای اسرائیل یا صدای اسرائیل در آمریکا بوده است که برای تبلیغات و پروپاگاندا استفاده میشود.
«کنسرت/صدای اسرائیل» (Concert/Voices of Israel) — یک ابتکار تبلیغاتی دولتی اسرائیل — بوده است.
دفتر مرکزی شرکت امنیت سایبری برجسته اسرائیلی به نام «پریمیتر ۸۱» (Perimeter 81) که اکنون بخشی از شرکت «چکپوینت» (Check Point Technologies) است، نیز حدود ۴۰ متر غربی محل احتمالی پایگاه ۸۱ قرار دارد[23]. شرکت چکپوینت در حال ساخت دفتر مرکزی جدیدی در تلآویو[24] با همکاری «گروه اسرائیل کانادا» (Israel Canada Group) است[25]. این گروه، همراه با شرکت املاک «آکرو» [26](Acro Real Estate)، در سال ۲۰۱5 زمینهای مجتمع داوینچی را از وزارت دفاع اسرائیل به ارزش 830 میلیون شکل (حدود 207 میلیون) خریداری کرد. مدیرعامل کنونی شرکت چک پوینت، نداو زفیر، فرمانده یگان 8200 از 2019 تا 2013 است.
اسناد عمومی قراردادهای دولتی آمریکا[27] نشان میدهد که شرکت پلانو در ایالت تگزاس آمریکا که شعبهای از شرکت آلمانی فعال در حوزه مهندسی «امانددبلیو گروپ» (M+W Group) که امروزه با نام «اِگزایت» (Exyte) شناخته میشود، در ژوئن ۲۰۱۱ قراردادی به ارزش ۷٫۴ میلیون دلار برای پایگاه ۸۱ آغاز کرد. این قرارداد شامل همکاری شرکت با نیروی مهندسی ارتش آمریکا (U.S. Army Corps of Engineers) نیز بود.
فاز بسیار بزرگتر دوم پروژه پایگاه ۸۱ سپس در اوت ۲۰۱۳ به شرکت جنجالی «اکسفورد کانستراکشن» (Oxford Construction) از پنسیلوانیا به مبلغ ۲۹٫۶ میلیون دلار واگذار شد[28]. پس از ورشکستگی[29] این شرکت در سال ۲۰۱۷، قراردادها به شرکت جدیدی به نام «اکسفورد فدرال» (Oxford Federal) منتقل شدند. در سال ۲۰۱۸، اکسفورد کانستراکشن در پی یک شکایت قضایی[30] متهم به فعالیتهای تبهکارانه (racketeering)، کلاهبرداری و ارائه اطلاعات نادرست شد. آخرین پرداخت مربوط به این پروژه، به مبلغ ۷۵۸٬۴۶۱ دلار — برای انجام «فاز دوم» کارهای اکسفورد فدرال در پایگاه ۸۱ در ۲۶ فوریه ۲۰۱۹ انجام شد.
ایمیلهای لو رفته، کاربرد پایگاه ۸۱ را نشان میدهد: مرکز فرماندهی
تبادل ایمیل لو رفتهای میان «جیمز استاوریدیس» (James Stavridis)، فرمانده سابق ناتو، و «گابی اشکنازی» (Gabi Ashkenazi)، رئیس سابق ستاد کل ارتش اسرائیل وجود یک مرکز فرماندهی را در داخل پناهگاه پایگاه ۸۱ درست در میان یک منطقه شلوغ مسکونی تأیید میکند.
استاوریدیس در ۱ سپتامبر ۲۰۱۵ به اشکنازی نوشت، « سلام گابی من اکنون با یک شرکت جذاب به نام Think Logical در آمریکا همکاری میکنم. این شرکت شبکههای فرماندهی و کنترل میسازد و اخیراً قرارداد بزرگی را در پایگاه ۸۱ با ارتش دفاع اسرائیل (IDF) به دست آورده است.»
گریزون این ایمیل اشکنازی را در یک بایگانی لو رفته از گروه هکتیویستی «حنظله» (Handala) به دست آورده است.
در همان ایمیل، استاوریدیس که اکنون رئیس دانشکده حقوق و دیپلماسی فلچر (The Fletcher School of Law and Diplomacy) در بوستون است که یکی از برترین مراکز روابط بینالملل محسوب میشود — از اشکنازی درخواست کمک کرده بود تا «شخصی را برای همکاری با شرکت Think Logical در اسرائیل به عنوان مشاور معرفی کند»؛ بهتر است این فرد «یک ژنرال بازنشسته یکستاره از ارتش اسرائیل» باشد.
پس از درخواست توضیح از سوی گریزون، به نظر میرسد استاوریدیس به اشتباه پاسخی را برای همسر و دستیار اجراییاش ارسال کرده باشد که متن آن چنین بود: «همین الان دیدی؟ مطمئنی؟! دارد تمام میشود.» این پیام همراه با یک پانویس طولانی بود که سمتهای فعلی استاوریدیس را توضیح میداد: معاون رئیس امور جهانی گروه کارلایل (The Carlyle Group) و رئیس هیئت مدیره بنیاد راکفلر (The Rockefeller Foundation).
مقامات اسرائیلی اما به درخواست گریزون برای پاسخگویی در این رابطه پاسخی ندادند.
