در ماههای اخیر یونان و اسرائیل بر سر قرارداد تسلیحاتی به ارزش ۳ میلیارد یورو به توافق رسیدند. بر این اساس، یونان به بزرگترین مشتری تسلیحات اسرائیلی تبدیل میشود. این قرارداد آخر ماه اوت ۲۰۲۶ (۹ شهریور ۱۴۰۵) امضا شد. رژیم صهیونیستی، از طریق شرکتهای رافائل، صنایع هوافضا و التا، پروژه ساخت سامانه پدافند هوایی چندلایه یونان را به عهده گرفت. این پدافندی در مطبوعات به «سپر آشیل» شهرت یافته است.
با توجه به نزدیکی یونان و اسرائیل، رژیم صهیونی با این قرارداد از یکسو مشتری بسیار مهمی برای صنایع نظامی خود پیدا کرده و از سوی دیگر یکی از مسیرهایی را که ممکن است روزی در راستای تهدید نظامی اسرائیل به کار گرفته شود، تقویت میکند.
جزئیات قرارداد
به نوشته جروزالم پست[1]، این توافق پس از سه سال مذاکره نهایی شده و برای نخستین بار یونان یک شبکه پدافندی یکپارچه و چندلایه دریافت میکند. به گفته این رسانه، بیشتر مبلغ قرارداد به شرکت رافائل میرسد. این شرکت سامانه فلاخن داود را برای رهگیری موشکهای بالستیک و سامانه اسپایدر را برای مقابله با پهپادها و اهداف کوچک هوایی تحویل میدهد. صنایع هوافضا نیز سامانه باراک امایکس را برای دفاع در برابر هواپیما و موشک عرضه میکند. التا (Elta) رادارهای امامآر را تامین میکند. این قرارداد یک مرکز فرماندهی و کنترل سراسری را نیز شامل میشود که گفته میشود از قابلیتهای هوش مصنوعی بهره میبرد.
شرکتهای یونانی سهمی حدود ۷۰۰ میلیون یورو از این مبلغ بهعنوان پیمانکار زیرمجموعه رافائل و صنایع هوافضا دریافت میکنند. باتریهای اسپایدر روی جزایر یونان مستقر خواهد شد. این جزایر از جمله مقاصد گردشگری هستند که گردشگران اسرائیلی زیادی به آن سفر میکنند. افزون بر این، قرارداد تکمیلی به ارزش ۳۰ میلیون دلار برای فروش سامانه ضدپهپاد گنبد پهپادی (Drone Dome) شرکت رافائل به امضا رسیده است.
با چنین معاملاتی است که صادرات سلاح اسرائیل به رکورد تاریخی رسیده است. به گزارش آسوشیتدپرس[2]، ارقام رسمی نشان میدهد صادرات نظامی اسرائیل سال گذشته از ۱۹ میلیارد دلار عبور کرد. این رقم نسبت به سال ۲۰۲۴ حدود ۳۰ درصد رشد داشت. بر اساس گزارش ماه مارس ۲۰۲۶ مؤسسه بینالمللی پژوهش صلح استکهلم (سیپری)، اسرائیل با سبقت از بریتانیا هفتمین صادرکننده بزرگ سلاح جهان شده است.
یونان و اسرائیل
این قرارداد تازه، بزرگترین معامله نظامی تاریخ روابط دو کشور است. اما اولین نیست. به گزارش کالکالیست[3]، در آوریل ۲۰۲۱ شرکت البیت قراردادی ۱٫۶۵ میلیارد دلاری امضا کرد. بر اساس این توافق ۲۰ ساله، البیت مرکز بینالمللی آموزش پرواز نیروی هوایی یونان را در شهر کالاماتا در جنوب شبهجزیره پلوپونز میسازد و بهرهبرداری میکند. توافق بر پایه همکاری میان وزارت جنگ اسرائیل و وزارت دفاع ملی یونان بسته شد و شامل فروش ده فروند هواپیمای آموزشی ام-۳۴۶ و شبیهسازهای شبکهای است.
به نوشته جروزالم پست، یونان همچنین موشکهای ضدزره اسپایک رافائل و بمبهای هدایتشونده اسپایس شرکت البیت و موشکهای رمپیج صنایع هوافضا و پهپادهای هرون ۲ را خریده است.
همکاری نظامی تنها یکی از ابعاد این روابط است. یونان امروز یکی از نزدیکترین شرکای اسرائیل در اتحادیه اروپا است. این روابط پس از مناقشه کشتی مرمره در ۲۰۱۰ و سرد شدن روابط ترکیه با رژیم صهیونیستی، از سطح سیاسی به همکاری راهبردی ارتقا یافت. یونان و اسرائیل آشکارا یکدیگر را «شریک راهبردی» مینامند. همکاری آنها در سه قالب امنیتی، انرژی و گردشگری پیش میرود.
در حوزه انرژی، یونان، اسرائیل و قبرس در ژانویه ۲۰۱۹ «مجمع گاز شرق مدیترانه» را تشکیل دادند. هدف، ساماندهی بازار منطقهای گاز و ایجاد مسیر مشترک صادرات گاز به اروپا بود. در این مجمع، یونان و ایتالیا کانال صادرات به اروپا هستند و یونان جایگزین ترکیه شده است. سران اسرائیل، یونان و قبرس هم در نشست سهجانبه اورشلیم در دسامبر ۲۰۲۱، همکاری در گاز، انرژی تجدیدپذیر، پروژه خط لوله ایستمد (EastMed) و اینترکانکتور یورو-آسیا (EuroAsia Interconnector) را تأیید کردند.
دلیل اصلی نزدیکی یونان و اسرائیل در سالهای اخیر، وجود تهدید مشترک ترکیه است. نیکوس دندیاس، وزیر دفاع ملی یونان، ماه گذشته ترکیه را «تهدیدی روشن» خواند. او بارها گفته است تنش با ترکیه برنامه خرید تسلیحات آتن را هدایت میکند. دندیاس پس از امضای قرارداد گفت: «فناوری، موشکهای بالستیک، ارتباطات ماهوارهای، سامانههای بدون سرنشین و جنگ ترکیبی، اصول دفاعی قبلی را بهکلی غیرواقعی کردهاند.»
با این حال دولت یونان با مشکلات و بدهیهای بسیاری روبهروست و تصمیم گرفته بودجه هنگفتی نصیب شرکتهای اسرائیلی کند. بدهی عمومی این کشور در پایان ۲۰۲۵ برابر ۱۴۶٫۱ درصد تولید ناخالص داخلی بود؛ بالاترین رقم در اتحادیه اروپا. در چنین شرایطی، میلیاردها یورو از پول مالیاتدهندگان یونانی مستقیماً به جیب صنایع نظامی اسرائیل میرود. آن هم در حالی که این سامانهها بخشی از همان چرخهای هستند که اسرائیل را به یکی از بزرگترین صادرکنندگان سلاح جهان تبدیل کرده است.

